Lidhja e dytë e prizrenitLidhja e Dytë e Prizrenit dhe Konferenca e Bujanit: Përplasja për të ardhmen e tokave shqiptare
2 min čitanja
Lidhja e dytë e prizrenit
Lidhja e Dytë e Prizrenit dhe Konferenca e Bujanit: Përplasja për të ardhmen e tokave shqiptare
💡 Reakcije čitalacaUčitavamo…
Përtej kundërshtimit ideologjik, dy organizimet u përballën me çështjen e përfaqësimit, sigurisë së popullsisë dhe të ardhmes territoriale. Për elitat lokale të Sanxhakut dhe Bihorit, këto çështje merrnin peshë të veçantë pas tragjedisë së janarit 1943.Nga Ismet AziziPërse drejtuesit partizanë e konsideronin Lidhjen e Dytë të Prizrenit një kundërshtare që duhej mposhtur?Përgjigjja gjendet në ndërthurjen e përplasjes antifashiste me konkurrencën për pushtet dhe me çështjen territoriale. Lidhja vepronte në kushtet e pushtimit gjerman dhe mbështetej në bashkëpunimin me autoritetet gjermane për ruajtjen e bashkimit territorial me Shqipërinë. Muhamet Shatri e vendos veprimtarinë e saj brenda kësaj marrëdhënieje, duke evidentuar mbështetjen e një pjese të forcave nacionaliste te Boshti.Njëkohësisht, programi i Lidhjes kërkonte bashkimin e përhershëm të krahinave shqiptare me Shqipërinë dhe ngritjen e një organizimi politik e ushtarak për mbrojtjen e tyre. Ky projekt përplasej me synimin e udhëheqjes jugosllave për ruajtjen e territoreve që ajo i konsideronte pjesë të Jugosllavisë.Këtë dimension territorial e shpreh qartë letra e Peko Dapçeviqit, e 26 marsit 1944, drejtuar Shtabit të Përgjithshëm të lëvizjes nacionalçlirimtare shqiptare. Sipas fragmenteve që riprodhon Qerim Lita, Dapçeviqi kundërshtonte lëshimin e territoreve jugosllave dhe i paraqiste ndryshimet e kufijve gjatë luftës si rezultat të ndërhyrjes së pushtuesve. Në të njëjtën letër, ai pohonte se Komiteti i Kosovës kishte mobilizuar popullsinë në Veri dhe Verilindje të Shqipërisë kundër forcave jugosllave. Për ta kapërcyer këtë pengesë, kërkonte bashkërendimin me njësitë partizane shqiptare dhe veprimtari politike në mesin e popullsisë.Dokumentet e cituara nga këta autorë tregojnë se mosbesimi lidhej edhe me përvojën e mëparshme të sundimit jugosllav. Në një letër të Fadil Hoxhës, të sjellë nga Lita, Lidhja dhe parulla e Shqipërisë Etnike paraqiteshin si faktorë mobilizimi kundër ushtrisë nacionalçlirimtare j
Te
TelegrafiIzvorni izdavač
Imaš stručno mišljenje ili uvid iz prve ruke?
Pošalji svoju analizu, reakciju ili repliku i pridruži se mreži nezavisnih autora Balkan.news.
Përtej kundërshtimit ideologjik, dy organizimet u përballën me çështjen e përfaqësimit, sigurisë së popullsisë dhe të ardhmes territoriale. Për elitat lokale të Sanxhakut dhe Bihorit, këto çështje merrnin peshë të veçantë pas tragjedisë së janarit 1943.Nga Ismet AziziPërse drejtuesit partizanë e konsideronin Lidhjen e Dytë të Prizrenit një kundërshtare që duhej mposhtur?Përgjigjja gjendet në ndërthurjen e përplasjes antifashiste me konkurrencën për pushtet dhe me çështjen territoriale. Lidhja vepronte në kushtet e pushtimit gjerman dhe mbështetej në bashkëpunimin me autoritetet gjermane për ruajtjen e bashkimit territorial me Shqipërinë. Muhamet Shatri e vendos veprimtarinë e saj brenda kësaj marrëdhënieje, duke evidentuar mbështetjen e një pjese të forcave nacionaliste te Boshti.Njëkohësisht, programi i Lidhjes kërkonte bashkimin e përhershëm të krahinave shqiptare me Shqipërinë dhe ngritjen e një organizimi politik e ushtarak për mbrojtjen e tyre. Ky projekt përplasej me synimin e udhëheqjes jugosllave për ruajtjen e territoreve që ajo i konsideronte pjesë të Jugosllavisë.Këtë dimension territorial e shpreh qartë letra e Peko Dapçeviqit, e 26 marsit 1944, drejtuar Shtabit të Përgjithshëm të lëvizjes nacionalçlirimtare shqiptare. Sipas fragmenteve që riprodhon Qerim Lita, Dapçeviqi kundërshtonte lëshimin e territoreve jugosllave dhe i paraqiste ndryshimet e kufijve gjatë luftës si rezultat të ndërhyrjes së pushtuesve. Në të njëjtën letër, ai pohonte se Komiteti i Kosovës kishte mobilizuar popullsinë në Veri dhe Verilindje të Shqipërisë kundër forcave jugosllave. Për ta kapërcyer këtë pengesë, kërkonte bashkërendimin me njësitë partizane shqiptare dhe veprimtari politike në mesin e popullsisë.Dokumentet e cituara nga këta autorë tregojnë se mosbesimi lidhej edhe me përvojën e mëparshme të sundimit jugosllav. Në një letër të Fadil Hoxhës, të sjellë nga Lita, Lidhja dhe parulla e Shqipërisë Etnike paraqiteshin si faktorë mobilizimi kundër ushtrisë nacionalçlirimtare j
