EcjaPothuajse të gjithë njerëzit priren të ecin majtas pa vetëdije – Zbulimi që po habit fizikanët
2 min čitanja
Ecja
Pothuajse të gjithë njerëzit priren të ecin majtas pa vetëdije – Zbulimi që po habit fizikanët
💡 Reakcije čitalacaUčitavamo…
Eksperimentet në grupe, ambiente të hapura dhe kultura të ndryshme treguan të njëjtin model: njerëzit priren të rrotullohen kundër akrepave të orës, edhe kur askush nuk i orientonKjo histori shkencore nisi, si shumë të tjera, krejt rastësisht. Gjatë pandemisë së koronavirusit në vitin 2020, një ekip shkencëtarësh po studionte situata praktike – si lëvizin njerëzit në ambiente të mbyllura kur u kërkohet të mbajnë distancë?Duke i analizuar incizimet vazhdimisht, ata vunë re një dukuri të pazakontë: pothuajse të gjithë pjesëmarrësit ecnin në rrathë që devijonin vazhdimisht në të njëjtin drejtim, kundër akrepave të orës. Edhe më e çuditshme ishte se askush prej tyre nuk ishte i vetëdijshëm se po e bënte këtë.Ky vëzhgim nisi një hulumtim pesëvjeçar, me synimin për të zbuluar se çfarë fshihet pas këtij modeli të pavetëdijshëm të sjelljes njerëzore.Djathtakët devijojnë më shpesh majtas, ndërsa mëngjarashët djathtasKur një grup njerëzish lihet të lëvizë lirshëm brenda një hapësire të mbyllur, pa ndonjë destinacion të caktuar, turma nis ngadalë të rrotullohet majtas. Askush nuk e drejton këtë lëvizje dhe askush nuk merr me vetëdije një vendim të tillë.Për fizikanët, kjo dukej si shembull tipik i të ashtuquajturës “sjellje emergjente” – një model kolektiv që lind nga një numër i madh ndërveprimesh të vogla të individëve me mjedisin ose me njëri-tjetrin.Hipoteza e parë e shkencëtarëve ishte se muret e hapësirës dhe dora dominante përcaktojnë drejtimin. Studime të mëhershme neuroshkencore kanë treguar se djathtakët devijojnë më shpesh majtas, ndërsa mëngjarashët djathtas, për shkak të dallimeve të vogla ndërmjet hemisferave të trurit.Fizikanët supozuan se rrotullimi majtas ishte thjesht rezultat i prirjeve individuale të djathtakëve në kontakt me muret.Për ta verifikuar këtë, organizuan një eksperiment të ri. Fillimisht testuan vullnetarët individualisht për të parë se në cilën anë devijonin kur i afroheshin murit, e më pas formuan grupe vetëm me mëngjarashë ose me persona që g
Te
TelegrafiIzvorni izdavač
Imaš stručno mišljenje ili uvid iz prve ruke?
Pošalji svoju analizu, reakciju ili repliku i pridruži se mreži nezavisnih autora Balkan.news.
Eksperimentet në grupe, ambiente të hapura dhe kultura të ndryshme treguan të njëjtin model: njerëzit priren të rrotullohen kundër akrepave të orës, edhe kur askush nuk i orientonKjo histori shkencore nisi, si shumë të tjera, krejt rastësisht. Gjatë pandemisë së koronavirusit në vitin 2020, një ekip shkencëtarësh po studionte situata praktike – si lëvizin njerëzit në ambiente të mbyllura kur u kërkohet të mbajnë distancë?Duke i analizuar incizimet vazhdimisht, ata vunë re një dukuri të pazakontë: pothuajse të gjithë pjesëmarrësit ecnin në rrathë që devijonin vazhdimisht në të njëjtin drejtim, kundër akrepave të orës. Edhe më e çuditshme ishte se askush prej tyre nuk ishte i vetëdijshëm se po e bënte këtë.Ky vëzhgim nisi një hulumtim pesëvjeçar, me synimin për të zbuluar se çfarë fshihet pas këtij modeli të pavetëdijshëm të sjelljes njerëzore.Djathtakët devijojnë më shpesh majtas, ndërsa mëngjarashët djathtasKur një grup njerëzish lihet të lëvizë lirshëm brenda një hapësire të mbyllur, pa ndonjë destinacion të caktuar, turma nis ngadalë të rrotullohet majtas. Askush nuk e drejton këtë lëvizje dhe askush nuk merr me vetëdije një vendim të tillë.Për fizikanët, kjo dukej si shembull tipik i të ashtuquajturës “sjellje emergjente” – një model kolektiv që lind nga një numër i madh ndërveprimesh të vogla të individëve me mjedisin ose me njëri-tjetrin.Hipoteza e parë e shkencëtarëve ishte se muret e hapësirës dhe dora dominante përcaktojnë drejtimin. Studime të mëhershme neuroshkencore kanë treguar se djathtakët devijojnë më shpesh majtas, ndërsa mëngjarashët djathtas, për shkak të dallimeve të vogla ndërmjet hemisferave të trurit.Fizikanët supozuan se rrotullimi majtas ishte thjesht rezultat i prirjeve individuale të djathtakëve në kontakt me muret.Për ta verifikuar këtë, organizuan një eksperiment të ri. Fillimisht testuan vullnetarët individualisht për të parë se në cilën anë devijonin kur i afroheshin murit, e më pas formuan grupe vetëm me mëngjarashë ose me persona që g
