Paraliza e gjumitZgjoheni por nuk mund të lëvizni? Misteri i “paralizës së gjumit”
2 min čitanja
Paraliza e gjumit
Zgjoheni por nuk mund të lëvizni? Misteri i “paralizës së gjumit”
💡 Reakcije čitalacaUčitavamo…
Të zgjohesh në mes të natës dhe të kuptosh se je plotësisht i vetëdijshëm, por nuk mund të lëvizësh apo të flasësh, mund të jetë një nga përvojat më të frikshme që mund të përjetojë një person. Në disa raste, kjo shoqërohet edhe me ndjesinë se dikush ndodhet në dhomë, presion në gjoks ose pamje dhe tinguj që duken krejtësisht realë.Kjo gjendje njihet si paraliza e gjumit. Sipas NHS dhe MedlinePlus, ajo ndodh kur një person është duke kaluar nga gjumi në zgjim ose anasjelltas dhe përkohësisht nuk është në gjendje të lëvizë apo të flasë, edhe pse është i vetëdijshëm për atë që po ndodh.Paraliza e gjumit lidhet me fazën REM të gjumit, gjatë së cilës trupi natyrshëm redukton aktivitetin e muskujve për të parandaluar që njeriu të realizojë fizikisht lëvizjet që shfaqen në ëndrra. Gjatë një episodi të paralizës së gjumit, elementë të zgjimit dhe të gjumit REM mund të mbivendosen, duke bërë që vetëdija të rikthehet para se lëvizshmëria e trupit të rikthehet plotësisht.Ndjesia sikur dikush është në dhomëNjë nga aspektet më të frikshme të paralizës së gjumit janë përvojat shqisore që mund ta shoqërojnë. Personi mund të ndiejë praninë e dikujt në dhomë, të ketë ndjesinë se diçka po e shtyp ose të përjetojë pamje dhe tinguj që nuk kanë një burim real jashtë tij.Një rishikim sistematik dhe meta-analizë e publikuar në vitin 2024, e cila analizoi 76 studime me gjithsej 167,133 pjesëmarrës, raportoi se përvojat vizuale dhe dëgjimore mund të shfaqen gjatë episodeve të paralizës së gjumit. Megjithatë, shumica e rasteve të përfshira në analizë nuk kishin halucinacione të tilla.Këto përvoja mund të jenë veçanërisht të frikshme sepse personi është i vetëdijshëm dhe mund ta perceptojë atë që po ndodh si një ngjarje reale.Sa e zakonshme është paraliza e gjumit?Paraliza e gjumit nuk është një fenomen i rrallë. Një meta-analizë e vitit 2024, e publikuar në revistën Cureus dhe e indeksuar në PubMed, gjeti një frekuencë të përgjithshme të raportuar prej rreth 30 për qind në grupet e studiuar
Te
TelegrafiIzvorni izdavač
Imaš stručno mišljenje ili uvid iz prve ruke?
Pošalji svoju analizu, reakciju ili repliku i pridruži se mreži nezavisnih autora Balkan.news.
Të zgjohesh në mes të natës dhe të kuptosh se je plotësisht i vetëdijshëm, por nuk mund të lëvizësh apo të flasësh, mund të jetë një nga përvojat më të frikshme që mund të përjetojë një person. Në disa raste, kjo shoqërohet edhe me ndjesinë se dikush ndodhet në dhomë, presion në gjoks ose pamje dhe tinguj që duken krejtësisht realë.Kjo gjendje njihet si paraliza e gjumit. Sipas NHS dhe MedlinePlus, ajo ndodh kur një person është duke kaluar nga gjumi në zgjim ose anasjelltas dhe përkohësisht nuk është në gjendje të lëvizë apo të flasë, edhe pse është i vetëdijshëm për atë që po ndodh.Paraliza e gjumit lidhet me fazën REM të gjumit, gjatë së cilës trupi natyrshëm redukton aktivitetin e muskujve për të parandaluar që njeriu të realizojë fizikisht lëvizjet që shfaqen në ëndrra. Gjatë një episodi të paralizës së gjumit, elementë të zgjimit dhe të gjumit REM mund të mbivendosen, duke bërë që vetëdija të rikthehet para se lëvizshmëria e trupit të rikthehet plotësisht.Ndjesia sikur dikush është në dhomëNjë nga aspektet më të frikshme të paralizës së gjumit janë përvojat shqisore që mund ta shoqërojnë. Personi mund të ndiejë praninë e dikujt në dhomë, të ketë ndjesinë se diçka po e shtyp ose të përjetojë pamje dhe tinguj që nuk kanë një burim real jashtë tij.Një rishikim sistematik dhe meta-analizë e publikuar në vitin 2024, e cila analizoi 76 studime me gjithsej 167,133 pjesëmarrës, raportoi se përvojat vizuale dhe dëgjimore mund të shfaqen gjatë episodeve të paralizës së gjumit. Megjithatë, shumica e rasteve të përfshira në analizë nuk kishin halucinacione të tilla.Këto përvoja mund të jenë veçanërisht të frikshme sepse personi është i vetëdijshëm dhe mund ta perceptojë atë që po ndodh si një ngjarje reale.Sa e zakonshme është paraliza e gjumit?Paraliza e gjumit nuk është një fenomen i rrallë. Një meta-analizë e vitit 2024, e publikuar në revistën Cureus dhe e indeksuar në PubMed, gjeti një frekuencë të përgjithshme të raportuar prej rreth 30 për qind në grupet e studiuar
